| ls | Bulunduğunuz klasördeki dosya ve klasörleri listeler. | Dosya ve klasör |
| cd | Bulunduğunuz klasörü değiştirir. | Dosya ve klasör |
| pwd | Bulunduğunuz klasörün tam yolunu yazar. | Dosya ve klasör |
| mkdir | Yeni klasör oluşturur. | Dosya ve klasör |
| cp | Dosya veya klasör kopyalar. | Dosya ve klasör |
| mv | Dosya veya klasörü taşır; aynı klasörde kullanılırsa yeniden adlandırır. | Dosya ve klasör |
| rm | Dosya veya klasör siler. Silinen dosyalar çöp kutusuna gitmez, geri alınamaz. | Dosya ve klasör |
| cat | Dosyanın içeriğini ekrana yazar; birden fazla dosyayı birleştirebilir. | Dosya içeriği |
| less | Uzun dosyaları sayfa sayfa gösterir; ok tuşlarıyla gezinir, q ile çıkarsınız. | Dosya içeriği |
| head | Dosyanın ilk satırlarını gösterir (varsayılan 10). | Dosya içeriği |
| tail | Dosyanın son satırlarını gösterir; -f ile dosyayı canlı izler (günlükler için ideal). | Dosya içeriği |
| grep | Dosyalarda veya bir komutun çıktısında metin arar. | Arama |
| find | Ada, boyuta, tarihe göre dosya ve klasör arar. | Arama |
| chmod | Dosya ve klasör izinlerini değiştirir. | İzinler |
| chown | Dosyanın sahibini ve grubunu değiştirir. | İzinler |
| sudo | Bir komutu yönetici (root) yetkisiyle çalıştırır. | Kullanıcılar |
| ps | Çalışan süreçleri (programları) listeler. | Süreçler |
| top | Süreçleri ve sistem yükünü canlı gösterir; q ile çıkılır. Daha renkli hâli için htop kurulabilir. | Süreçler |
| kill | Bir süreci numarasıyla (PID) sonlandırır. | Süreçler |
| df | Disklerdeki boş ve dolu alanı gösterir. | Disk |
| du | Klasörlerin diskte kapladığı alanı gösterir. | Disk |
| tar | Dosyaları arşivler ve sıkıştırır (.tar, .tar.gz) ya da arşivden çıkarır. | Arşiv |
| ssh | Uzaktaki bir sunucuya güvenli bağlantı açar. | Ağ |
| scp | SSH üzerinden bilgisayarlar arasında dosya kopyalar. | Ağ |
| curl | Bir adrese istek gönderir; dosya indirir, API test eder. | Ağ |
| ping | Bir sunucuya erişilip erişilemediğini ve gecikmeyi ölçer. | Ağ |
| ip | Ağ arayüzlerini, IP adreslerini ve yönlendirmeyi gösterir/ayarlar (eski ifconfig'in yerini aldı). | Ağ |
| ss | Açık portları ve ağ bağlantılarını gösterir (eski netstat'ın yerini aldı). | Ağ |
| systemctl | systemd servislerini başlatır, durdurur, durumunu gösterir. | Servisler |
| journalctl | systemd günlüklerini (logları) gösterir. | Servisler |
| apt | Debian/Ubuntu'da program (paket) kurar, günceller, kaldırır. | Paketler |